🔺 تحلیل بیست‌ساله تورم، دستمزد و قدرت خرید در ایران (۱۳۸۵-۱۴۰۵): از شوک‌های ارزی تا سیاست‌های مهار تورم

🔺 تحلیل بیست‌ساله تورم، دستمزد و قدرت خرید در ایران (۱۳۸۵-۱۴۰۵): از شوک‌های ارزی تا سیاست‌های مهار تورم

🔹 این مقاله به تحلیل روند بیست‌ساله تورم، دستمزد حداقل و قدرت خرید در ایران در بازه زمانی ۱۳۸۵ تا ۱۴۰۵ می‌پردازد. با استفاده از داده‌های بانک مرکزی ایران، مرکز آمار ایران و منابع بین‌المللی، نشان داده می‌شود که در این دوره، نرخ تورم سالانه به ۴۴.۲ درصد در دوازده ماه منتهی به دی‌ماه ۱۴۰۴ رسیده و نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه در بهمن‌ماه ۱۴۰۴ به ۶۸.۱ درصد افزایش یافته است [۱][۴]. دستمزد حداقل پایه در سال ۱۴۰۵ با افزایش ۴۵ درصدی نسبت به سال قبل، به حدود ۱۵۰ میلیون ریال در ماه رسیده است [۲][۵]. با این حال، افزایش قیمت مواد غذایی به طور متوسط ۱۱۰ درصد بوده و اقلامی مانند روغن‌های خوراکی تا ۲۰۷ درصد افزایش قیمت داشته‌اند [۷]. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که عامل اصلی شکاف فزاینده بین تورم و دستمزد، چرخه معیوب «شوک ارزی ← تورم ← چاپ پول ← تورم بیشتر» است که با اعمال تحریم‌های بین‌المللی و ضعف ساختاری نهادهای تعیین‌کننده دستمزد تشدید شده است [۸]. مقاله با مرور مبانی نظری تورم ساختاری و تحلیل تجربیات بیست‌ساله، به ارائه چارچوبی تحلیلی برای تبیین این پدیده می‌پردازد. در پایان، راهکارهایی در سه سطح سیاست‌های پولی، مالی و نهادی برای مهار تورم و بهبود قدرت خرید ارائه می‌شود. / سردبیر